De organisatie als navigatiesysteem (1)

 In MY-organization, Succesvol ondernemen, Uncategorized

De heersende mening is nog dikwijls, dat organisaties strak vanuit de planning geleid moeten worden. Het verleden laat ons macro duidelijk zien, dat dit niet optimaal werkt. Organisaties zijn dynamisch. Wanneer men hierop wil aansluiten, dan zullen allereerst mensen de kracht moeten krijgen om in deze dynamiek te kunnen meebewegen.

Dat kan.

In veel organisaties is de techniek van systemen leidend. Niet de mensen. Het zou eigenlijk precies andersom moeten, ook bij grote organisaties. De techniek van systemen zou dienend moeten zijn. De vraag is, hoe dat is te realiseren.

Aan het begin en eind van ieder proces zie je altijd een mens

Er zijn vele organisatie theorieën. Deze theorieën zijn grofweg te verdelen in twee stromen. Enerzijds de gesloten organisatie in het domein van het rationale denken waar de planning voorop staat. Anderzijds de open organisatie in het domein van het sensitieve voelen waar het toeval centraal staat. Bij het gesloten rationele systeem is het machinedenken leidend. Bij het open sensitieve systeem staat juist het verhaaldenken centraal. Voor goede planning is het toeval dodelijk en omgekeerd is dat net zo. Daarbij is het de traditionele overtuiging, dat het goed is om crisis zo veel mogelijk te vermijden en om ongeluk te voorkomen. Toch blijkt in de praktijk, dat crisis en ongeluk voor nieuwe keuzen in vastgelopen patronen zorgt. Hier ligt de basis van het procesdenken. Het is ook de basis van kwantumfysica geworden, omdat deze denkstijl van nature cybernetisch van aard is. Dit type denken integreert en heft scheidingen op. Wat werkt mag blijven. Wat niet werkt wordt weggegooid. Het legt in de dagelijkse praktijk een grote strik om zowel het machine- als het verhaaldenken.

Eerst voelen dan denken

In de ecologische en economische praktijk is uiteindelijk altijd de menselijke factor leidend. Eerst een gevoel en een verhaal ergens bij hebben, dan het verstand erbij en de zaken goed organiseren en instrumenteren. Het gevoel is de chef binnendienst en het verstand de chef buitendienst. Niet andersom. Als je het gevoel er niet bij hebt, dan kan het grondig mis gaan. Als je het verstand er niet bij hebt, dan kun je de zaken altijd nog bijstellen en corrigeren op basis van het gevoel waarop je vaart. Dat is niet alleen het geval in de individuele systemen van personen, maar ook in de collectieve systemen van organisaties. Met deze volgorde en stijl van organiseren kunnen we zaken effectief aansturen. Daarin kunnen theorie en praktijk succesvol samenvallen. Dat is ook wat je gewoon de afgelopen week in je persoonlijk leven hebt ervaren. Eerst voelen, dan denken, en dan de realisatie in. Dat is de cybernetische loop.

En de ervaringen onderweg meenemen

Om te kunnen overleven in de natuur of andere onberekenbare omgevingen moet men ook  (leren) werken met het toeval. Werken met toeval vraagt een flexibel aanpassingsvermogen. Dit flexibele aanpassingsvermogen is exact datgene wat kenmerkend is voor organisaties die succesvol zijn en zichzelf met succes weten te handhaven. In de praktijk blijkt ook, dat succes  meestal juist te danken is aan de inspiratie van toeval, en niet aan rationale planning. Daar zitten verhalen aan vast die passen en leidend zijn in de cybernetische toetsings- en controle mechanismen. Daarmee realiseren succesvolle exponentiële organisaties hun aansluiting en groei.

Recommended Posts

Leave a Comment

MY-steps, MY-organization, DNAcoaching, DNA-coaching, DNA_coaching, Nanda_Bramer